Wymiana „kopciucha” to inwestycja, która opłaca się nam wszystkim. Dokładnie 5 938 037 zł – tyle w ubiegłym i obecnym roku trafiło do gliwiczan, którzy zdecydowali się na modernizację ogrzewania. Obecnie mieszkańcy mogą skorzystać z dwóch głównych źródeł wsparcia finansowego.
Dwa filary pomocy: z miasta i z rządu
1. Miejskie dotacje (refundacja) Pieniądze z budżetu Miasta Gliwice przyznawane są w formie zwrotu kosztów (refundacji). Oznacza to, że najpierw przeprowadzamy remont, a wniosek o pieniądze składamy po jego zakończeniu (najpóźniej do końca roku następującego po odbiorze prac). Miejskie wsparcie można otrzymać na likwidację pieca węglowego i zastąpienie go ogrzewaniem gazowym, elektrycznym, olejowym lub podłączeniem do sieci ciepłowniczej. Dofinansowanie obejmuje również odnawialne źródła energii: pompy ciepła, kotły na pellet (sprasowaną biomasę drzewną) oraz kolektory słoneczne.
2. Program „Czyste Powietrze” To ogólnopolski program Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Jest skierowany do właścicieli i współwłaścicieli domów jednorodzinnych (w których wydzielono maksymalnie dwa lokale mieszkalne). Ważny warunek: nieruchomość trzeba posiadać od co najmniej trzech lat (nie dotyczy to domów otrzymanych w spadku). Tutaj zakres pomocy jest bardzo szeroki. Obejmuje nie tylko wymianę pieca, ale też montaż centralnego ogrzewania i ciepłej wody, instalację odnawialnych źródeł energii oraz termomodernizację (czyli ocieplenie budynku). Aby dostać te pieniądze, trzeba najpierw wykonać audyt energetyczny, a po zakończeniu prac uzyskać świadectwo charakterystyki energetycznej.
Urzędnicy pomogą w formalnościach
Przepisy i wnioski mogą wydawać się skomplikowane, dlatego miasto oferuje bezpłatną pomoc specjalistów.
W Urzędzie Miejskim (ul. Zwycięstwa 21) działa Gliwicki Punkt Programu „Czyste Powietrze”. Jest otwarty w:
-
poniedziałki, środy i piątki w godz. 8:30 – 10:30,
-
wtorki w godz. 13:00 – 15:00,
-
czwartki w godz. 14:00 – 16:00.
Dodatkowo w urzędzie dyżuruje gliwicki ekodoradca (w ramach projektu LIFE „Śląskie. Przywracamy błękit”). Pomoże on dobrać odpowiedni program, wypełnić dokumenty i przypomni o obowiązkach wynikających ze śląskiej uchwały antysmogowej, która obowiązuje już od 9 lat. Z ekodoradcą można skontaktować się pod numerem telefonu: 32 238 55 26. Więcej informacji znajduje się na stronie internetowej gliwice.eu (w zakładce „Zielone Gliwice”).
Dlaczego to takie ważne? Zatrważające fakty o smogu
Wymiana starych pieców to nie tylko kwestia wygody. Zimą to właśnie domowe kominy generują tzw. niską emisję, czyli dym unoszący się dokładnie na tej wysokości, na której oddychamy. Skutki są fatalne:
-
Zabójczy pył PM2,5: Według Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska domowe piece odpowiadają za 85% emisji tego pyłu. To niezwykle drobne cząsteczki, które wnikają głęboko do płuc, krwiobiegu, a nawet mózgu. Przyspieszają starzenie się układu nerwowego, sprzyjają depresji i mogą mieć związek z chorobą Alzheimera.
-
Rakotwórczy benzo(a)piren: Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) alarmuje, że ten składnik smogu odpowiada za 15% przypadków raka płuc. Niestety, na Górnym Śląsku jego stężenie przekracza normy od czterech do siedmiu razy.
-
Cierpią najmłodsi: Smog truje już dzieci w łonach matek. Kobiety w ciąży narażone na smog rodzą dzieci o niższej masie, mniejszym obwodzie głowy i słabszych płucach. Badania wykazują u nich później wyższe ryzyko autyzmu i niższe IQ (średnio o 3,8 punktu).
-
Śmiertelne statystyki: Raport Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego z września 2025 roku wskazuje, że brudne powietrze zabija w Polsce przedwcześnie 40 tysięcy osób rocznie. Fundacja Europejskie Centrum Czystego Powietrza (ECAC) wyliczyła, że samo województwo śląskie notuje 4611 takich zgonów rocznie – to więcej niż w Małopolsce i na Mazowszu razem wziętych.
Działanie przynosi efekty
Mimo tych trudnych danych, jest też dobra wiadomość. Analiza ECAC udowadnia, że wymiana pieców ma sens i dosłownie ratuje życie. Tylko w latach 2018–2022, dzięki przepisom uchwały antysmogowej i masowej likwidacji „kopciuchów”, w województwie śląskim udało się zapobiec 12 571 przedwczesnym zgonom oraz 9 086 nagłym pobytom w szpitalu z powodu chorób serca i płuc. To najlepszy wynik w całej Polsce.
Pozbycie się starego pieca to nie jest symboliczny gest. To najlepsze, co możemy zrobić dla zdrowia swojego i naszych sąsiadów.
Komentarze (0) Skomentuj