Z Adamem Neumannem, prezydentem Gliwic, rozmawia Małgorzata Lichecka.
Wie pan, jakie pytania najczęściej zadają mieszkańcy? O zawieszenie strefy płatnego parkowania oraz o ulgi dla przedsiębiorców lokalnych. Może zacznijmy od pierwszej kwestii: dlaczego miasto nie zawiesi strefy?
Mamy do czynienia z kryzysem, przez wielu jest określanym jako najpoważniejszy od II czasu wojny światowej. Towarzyszą mu bardzo silne emocje. Dostajemy mnóstwo pytań: o maseczki, testy, kwarantanny, sposób funkcjonowania handlu i urzędów. Jeśli wśród tych otrzymywanych przez pani redakcję najczęstszymi są o strefę parkowania, już wyjaśniam.
Likwidacja strefy płatnego parkowania to zachęcenie do przyjazdu do centrum osób na co dzień z tej części miasta niekorzystających. A dziś mamy przecież, zgodnie z zaleceniami, zostać w domach. Nasze stanowisko jest zgodne z głosem wielu ekspertów z dziedziny transportu publicznego. Co więcej, osoby mieszkające na terenie strefy płacą roczny abonament i nie korzystają z urządzeń, poza tym sporo z nas opłaty dokonuje przez aplikację. Obsługa parkometrów nie wymaga dotykania ich dłońmi. Ekran można obsłużyć czymkolwiek, chociażby długopisem, przy urządzeniach pojawią się wkrótce foliowe, jednorazowe rękawiczki, tak zwane zrywki.
W ostatnim czasie obserwujemy duży spadek parkujących w strefie samochodów. Zamknięte są punkty gastronomiczne, sklepy, urzędy przyjmują niewielu klientów. W tej chwili zapewne najliczniejszą grupą korzystającą z płatnych miejsc parkingowych są pracownicy urzędu miejskiego, sądów, poczty itp. Rozumiem presję dotyczącą likwidacji opłat, ale akurat pracownicy budżetówki mają, jak mało kto w tym trudnym czasie, pewność, że otrzymają na czas wynagrodzenie.
Po długim oczekiwaniu pojawi się gliwicki pakiet pomocy dla przedsiębiorców. Czego będzie dotyczył i na jakie ulgi mogą liczyć przedsiębiorcy?
Ograniczenia w funkcjonowaniu przedsiębiorstw trwają od półtora tygodnia, a płatności dla miasta dokonywane są w cyklu miesięcznym, więc nie zgodzę się, że okres oczekiwania był długi. Samorządy mogą podejmować działania w dwóch głównych obszarach – podatku od nieruchomości i czynszów za lokale oraz nieruchomości dzierżawione podmiotom prywatnym. Będziemy te opłaty umarzać, obniżać lub odraczać ich płatność i rozkładać na raty. Każdy przedsiębiorca zainteresowany uzyskaniem ulgi powinien złożyć wniosek do jednostki lub wydziału, z którym zawarł umowę. Zależy nam przede wszystkim na ochronie lokalnych małych i średnich podmiotów.
Kryzys gospodarczy, jaki niewątpliwe dotknie cały świat po epidemii, odbije się też na korporacjach międzynarodowych. Uważamy jednak, że pakiety ratunkowe dla nich to domena rządu. I skoro już jesteśmy przy władzach krajowych, oczywiście zdecydowana większość kosztów ponoszonych przez przedsiębiorców, jak ZUS czy CIT, to również domena władz centralnych. My będziemy pomagać, w ramach naszych kompetencji, na ile możemy.
Muszę tutaj zwrócić również uwagę na pewien bardzo istotny problem: w obecnym stanie prawnym, udzielając jakichkolwiek ulg dla biznesu, musimy badać występowanie tak zwanej pomocy publicznej. To bardzo biurokratyczna procedura, zupełnie absurdalna w czasie kryzysu, ale jednak obowiązująca. Rząd musi czym prędzej wystąpić w tej kwestii do Komisji Europejskiej. Pisałem już w tej sprawie do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumenta.
Niezwykle ważny jest stan sanitarny Gliwic. I tu pojawia się wiele pytań czy krytycznych uwag. Na przykład, dlaczego nie odkaża się ulic i chodników. Zdaniem mieszkańców, zwykłe sprzątanie to stanowczo za mało, biorąc po uwagę, co dzieje się w innych europejskich miastach. Co planuje pan w tej sferze?
Rozmawiałem o tym z inspekcją sanitarną i ich zdaniem, takie działania nie są obecnie zalecane. Zresztą, odkażanie wielkich powierzchni miasta jest niemożliwe. Po pierwsze, płyn do dezynfekcji jest dziś towarem deficytowym, brakuje go wszystkim, z trudem pozyskujemy ilości ledwie wystarczające na potrzeby służby zdrowia czy służb najbardziej zagrożonych zarażeniem.
Dezynfekcja całego miasta wymagałaby przemysłowych ilości takich środków, a konsekwencje dla środowiska byłyby katastrofalne. Po konsultacji z sanepidem podjęliśmy działania w miejscach stwarzających największe zagrożenie - gorącą parą dezynfekujemy ławki i przystanki. Wydałem też polecenia gruntownego czyszczenia części wspólnych w budynkach należących do miasta i o to samo apelujemy do zarządców prywatnych.
Ograniczenie mobilności gliwiczan jest dużym wyzwaniem. W jaki sposób będzie lokalnie egzekwowane – wszystkich się przecież nie upilnuje.
Od początku obecnego kryzysu bardzo aktywnie działa straż miejska, cały czas patrolująca miasto i interweniująca tam, gdzie dochodzi do gromadzenia się ludzi. Podobne działania prowadzi policja. To oczywiste, że nie da się postawić strażnika czy policjanta na każdej ulicy, ważne jest, by dla naszego wspólnego bezpieczeństwa mieszkańcy sami przestrzegali zaleceń. Wiem, że zdecydowana większość gliwiczan stosuje się do ograniczeń, za co bardzo dziękuję. W przypadkach, gdy ktoś je lekkomyślnie lekceważy, straż natychmiast otrzymuje wiele sygnałów od świadków takich zachowań, zatem, jako społeczeństwo, zdajemy egzamin.
Jaką kwotę w budżecie miejskim przewidziano na działania kryzysowe związane z pandemią?
Na dziś - 4 mln zł. Sytuacja jest jednak dynamiczna i w razie potrzeby będziemy zwiększać tę kwotę. Należy do tego dodać wsparcie dla szpitala miejskiego nr 4, który w ubiegłym tygodniu otrzymał 16,5 mln zł (od początku roku przekazaliśmy szpitalowi w sumie 21,5 mln). Dużą część tej gotówki przeznaczono na obecne działania kryzysowe. Po epidemii przyjdzie czas na podsumowania finansowe, ale w tej chwili przekazujemy każdą kwotę niezbędną na działania. Jednak to nie pieniądze są podstawowym problemem w obecnej sytuacji, a dostępność niezbędnego wyposażenia ochronnego i medycznego.
Nie będzie w tym roku Gliwickiego Roweru Miejskiego. Czy miasto planuje też ograniczenie innych inwestycji, na przykład budowy centrum przesiadkowego, zaplanowanych remontów – jednym słowem, z czego zrezygnuje w planie inwestycyjnym na najbliższe lata.
Nie można w tej chwili odpowiedzialnie udzielić odpowiedzi na tak postawione pytanie. To, że po epidemii czeka nas kryzys gospodarczy, wydaje się pewne, zatem przegląd planów miasta będzie wówczas niezbędny. Będziemy się starali traktować inwestycje publiczne jako narzędzie walki z tym kryzysem. Dobrym przykładem jest wspomniany przez panią projekt centrum przesiadkowego - przetarg wygrało konsorcjum lokalnych firm, dające pracę wielu naszym mieszkańcom i ta inwestycja może firmy uratować, pozwoli też na zachowanie miejsc pracy.
Kryzysowa sytuacja obnażyła ogromne braki w służbie zdrowia oraz oświacie. Już wiemy, że na szpitalach nie można oszczędzać – od tego dziś zależy nasze zdrowie, a także życie. W Gliwicach szpital miejski nie jest w najlepszej kondycji finansowej (to eufemizm) , ale w ostatnich dniach otrzymał zastrzyk finansowy i sprzęt specjalistyczny. Szkoda, że wymusiła to sytuacja epidemiologiczna. Panie prezydencie, czy miasto bardziej będzie teraz wspierać szpital?
Przede wszystkim otrzymuje on takie „zastrzyki finansowe” od lat, a nie dopiero z powodu epidemii. W latach 2015-2019 miasto przekazało mu ponad 51 mln zł i udzieliło pożyczek na prawie 25 mln. Decyzja o przekazaniu 21,5 mln w tym roku zapadła na długo przed epidemią. Szpital może dzięki tym pieniądzom przetrwać obecną sytuację, jednak w związku z wydatkami, które teraz ponosi, będziemy musieli zapewne przekazać placówce jeszcze w tym roku kolejne pieniądze. Przypomnę tylko, że to rząd i Narodowy Fundusz Zdrowia pobierają od nas wszystkich składkę zdrowotną, więc powinni finansować z niej służbę zdrowia.
To, że miasto jest właścicielem spółki szpitalnej, prowadzi do patologicznej sytuacji: szpital dodatkowo utrzymują wszyscy gliwiczanie, którzy co miesiąc płacą za jego funkcjonowanie państwu z pieniędzy pobieranych im z pensji przez rząd. Tak, będziemy dalej wspierać szpital, bo mamy poczucie odpowiedzialności za naszych mieszkańców. Ale jeśli obecna epidemia nie doprowadzi do radykalnych zmian w podejściu państwa do służby zdrowia, to naprawdę nie wiem, co musi się jeszcze wydarzyć, żeby nasi politycy zaczęli zajmować się sprawami najważniejszymi z punktu widzenia obywateli.
Niemal tak samo ważną kwestią dla mieszkańców, jak strefa płatnego parkowania, jest zakup testów diagnostycznych do wykrywania koronawirusa. Wiele miast je kupiło. Czy Gliwice także to zrobią?
Tak, będziemy kupować testy, sprawa jest jednak bardziej skomplikowana, niż może się wydawać. Nie chcę się tutaj rozwodzić nad opiniami ekspertów o testach genetycznych i immunologicznych. Ani miasto ani szpital nie mają możliwości szybkiego utworzenia laboratorium genetycznego i przede wszystkim zatrudnienia wykwalifikowanych genetyków. Skupiamy się na testach immunologicznych, mniej dokładnych, ale możliwych do przeprowadzania w naszym zakresie. Szpital kupił urządzenie do analizy tych testów (bo tutaj też potrzebne jest laboratorium z drogim sprzętem medycznym) i organizuje personel.
Wielu nauczycieli, uczniów i rodziców twierdzi, że zdalne nauczanie to fikcja: systemy padły, nie każdy uczeń czy rodzina dysponuje odpowiednim sprzętem – czy i tu miasto, w przyszłości, zainwestuje?
Z pewnością chętnie przeznaczymy na takie cele każde zwiększenie subwencji oświatowej, otrzymywanej od rządu.
Wiemy też, że w bardzo ciężkiej sytuacji znajdą się miejskie instytucje kultury – szczególnie teatr, który żyje z widzów. Czy przewiduje pan gliwicki pakiet dla kultury? Jeśli tak, to co by się w nim znalazło?
Jak tylko uporamy się z tym, co dzieje się teraz w służbie zdrowia - brakami środków ochrony i sprzętu oraz testów, organizacją kwarantanny, zabezpieczeniem podstawowych usług, jak dostawy wody i wywóz nieczystości w obliczu spodziewanych braków kadrowych - będziemy z pewnością zajmować się kolejnymi dziedzinami życia naszego miasta. Proszę nie zrozumieć mnie źle. Kultura to z pewnością ważna dziedzina, ale mamy gigantyczny, światowy w zasadzie, kryzys i w takiej sytuacji pojawia się hierarchia potrzeb oraz działań. Miejskie instytucje kultury są finansowane z miejskiego budżetu. Mają na ten moment płynność finansową. Ze skutkami kryzysu będziemy się zmagać po jego zakończeniu.
Co z Areną Gliwice – spółka będzie miała kłopoty, to nieuniknione. Jak wobec tego zareaguje miasto i czy ma zamiar wspomóc tę spółkę?
Odpowiedź na to pytanie jest w zasadzie taka sama, jak na powyższe. Wszystko w swoim czasie.
Komentarze (0) Skomentuj