Nowiny Gliwickie pytają mieszkańców o ich wizję miasta. Gliwice 2040: miasto dobrych sąsiedzkich relacji Data dodania: 2021-07-04

Każdy mieszkaniec patrzy inaczej, widząc miasto przez pryzmat własnych doświadczeń, funkcjonowania instytucji, ładu przestrzennego, dostępu do kultury, usług, komunikacji. Ilu mieszkańców, tyle wizji Gliwic, choć są sfery, dla których chcielibyśmy podobnych rozwiązań.

Budowanie strategii to nie tylko zachwyty nad dorobkiem, podsumowania inwestycyjnych sukcesów, także okazja do wysłuchania się: urzędnicy powinni nadstawić pilniej i wrażliwiej uszy na to, co chcą im przekazać mieszkańcy. To również ewaluacja dotychczasowych polityk i dobra okazja do weryfikacji tego, co się nie udało, co można zrobić lepiej.

Strategia rozwoju miasta, nad którą właśnie pracują zespoły robocze (w sumie ponad 100 osób) to podstawowy dokument zarządzania miastem – ogólny, długofalowy plan jego rozwoju, najczęściej rozpisany na 10–20 lat. Nie wysłuchamy wszystkich, ale w cyklicznych artykułach staramy się oddać głoś gliwiczankom i gliwiczanom, pytając jakiego miasta chcieliby w 2040 roku.

Tak jak we Wrocławiu nawiązując do historii miejsca i Breslau wymyślono Bresław, tak marzą mi się Gleiwice. Marzy mi się, aby moje Gleiwice budowały przyszłość oswoiwszy sobie przeszłość. Marzy mi się miasto nie kreacjonistów, którzy twierdzą, że powstało ono wskutek wielkiego wybuchu, Big Bangu roku 1945, ale ewolucjonistów, którzy widzą je jako wielowiekowy proces. Marzy mi się, żeby osamotniony Oscar Caro na peryferyjnej uliczce czy Horst Bienek nie byli za 20 lat jedynymi patronami ulic świadczącymi, że coś tu kiedyś wcześniej było. Marzy mi się, abyśmy zamiast brnąć w opowieść o odwiecznej polskości manifestującą się w kolejnych pomnikach powstańczych, potrafili zająć się pustym placem po Synagodze. A również byśmy potrafili zauważyć wielki fenomen literacki tego miasta – w którym wszak innym polskim średniej wielkości mieście w ciągu parudziesięciu lat pojawiło się tyle znakomitych piór – od Różewicza przez Zagajewskiego i Rydet po Chmielarza. A wreszcie – byśmy byli w stanie dojrzeć nie tylko mężczyzn, ale i gliwickie kobiety, bo snując się po gliwickich ulicach mam poczucie, że wśród ich patronów panuje nadreprezentacja mężczyzn, którzy zginęli z niemieckich rąk.

Marzę o tym wszystkim, ale nie dlatego, żeby nurzać się wyłącznie w historii, a dlatego, że jestem przekonany, że w ten sposób to miasto stanie się atrakcyjniejsze dla samych Gliwiczan. Marzę o tym również nie dlatego, że upamiętnienie Schabika jest ważniejsze niż ścieżki rowerowe, racjonalna dyskusja o transformacji energetycznej, sadzenie drzew, pomoc grupom w różny sposób wykluczanym czy uczynienie z Gliwic awangardy walki ze zmianami klimatycznymi. Ważniejsze nie jest, ale nic nie stoi na przeszkodzie, by ścieżka rowerowa biegła przez skrzyżowanie ulic Rydet i Różewicza czy Piłsudskiego i Schabika.

W idealnym świecie w roku 2040 Gliwice są miastem dobrze dostosowanym do zmian klimatycznych – rozsądnie dbającym o istniejącą zieleń oraz stawiającym, jako priorytet, takie gospodarowanie przestrzenią, aby służyła jeszcze wielu pokoleniom. Zieleń powinna być odważnie umieszczana na ulicach, placach i skwerach oraz pomiędzy budynkami. Miasto docenia i rozumie korzyści płynące z posiadania drzew.

W 2040 roku sprawnie funkcjonuje wsparcie społeczne dla osób zagrożonych wykluczeniem. Miasto dba o bezpieczeństwo i komfort wszystkich mieszkańców. Przestrzeń publiczna zaaranżowana jest tak, by z łatwością przemieszczały się w niej dzieci, seniorzy i osoby z niepełnosprawnościami. Dzięki wysokiej dbałości o bezpieczeństwo mieszkańcy z chęcią chodzą po mieście, jeżdżą rowerem i komunikacją publiczną, zatem ruch samochodowy jest zupełnie nieuciążliwy. Usługi związane z oświatą i zdrowiem dostępne są w zasięgu spaceru w każdej dzielnicy miasta. Do aktywności gospodarczej zachęcane są podmioty kreujące wysokiej jakości miejsca pracy. Oferta kulturalna stanowi istotny element funkcjonowania miasta, dzięki czemu mieszkańcy i goście chętnie spędzają w nim czas i rozwijają się. Ulice Gliwic żyją, są przyjazne, bezpieczne i atrakcyjne.

Nieco odległa ta perspektywa, ale postaram się puścić wodze fantazji i spojrzeć na Gliwice z kilku perspektyw. Metryka powoduje, że będąc (wtedy) w przedziale 65+ chciałbym, by było to miasto przyjazne i otwarte na tę grupę wiekową, pozwalające na swobodne poruszanie się także dla osób z ograniczeniami ruchowymi, oferujące jeszcze więcej przestrzeni do relaksu czy aktywności. By flagowe imprezy kulturalne typu Palm Jazz, Ulicznicy, czy inne tego typy wydarzenia miały swoje stałe miejsce w kalendarzu i ...może trwały nieco dłużej.

Oczami wyobraźni widzę uliczki wokół Rynku bez ruchu samochodowego, z drzewami, które chronią przed nadmiarem słońca. Z gwarnymi miejscami, w których każdy znajdzie swoje miejsce w muzycznych, czy kulinarnych poszukiwaniach. By hala Arena była „kultowym” miejscem najważniejszych wydarzeń sportowych i koncertów gwiazd wielkiego formatu. Aby ziścił się pomysł, by imprezy wspólnie organizowane we Wrocławiu, Gliwicach, Katowicach i Krakowie, na bazie istniejących (nadal) tam obiektów, łączyły społeczność i można było łatwo i sprawnie przemieszczać się przejezdną i prawdziwą autostradą A4.

Chciałbym, by na hasło Gliwice pojawiały się w naturalny sposób skojarzenia z miejscem, gdzie nie zapomniano o historycznych korzeniach, o wielokulturowym tyglu, o czasach, gdy mieszkali i tworzyli tutaj znamienici przemysłowcy, architekci, artyści. Gdzie pamięć o historii napędza i inspiruje ludzi, by podejmować wyzwania na miarę aktualnych czasów. 

By architektura sprzed wieków, umiejętnie połączona z ciekawymi i atrakcyjnymi nowoczesnymi budowlami była charakterystycznym symbolem Gliwic. By w tych miejscach powstawały projekty na miarę XXII wieku, na bazie „gliwickiej” myśli technicznej. Ot takie małe marzenia. Ale od tego trzeba zacząć.

Gliwice to wyjątkowe miasto. Chciałabym, aby w 2040 roku było nowoczesne i przyjazne mieszkańcom. Dla mnie te trzy słowa kryją w sobie moc i bardzo dużo treści. Nowoczesność rozumiem jako otwartość na nowe rozwiązania, dzięki którym chronić będziemy nasze środowisko, tworzyć bezpieczne miejsca pracy wykorzystujące nowe technologie, osiągnięcia nauki oraz myśli technicznej. Nowoczesność to bardzo dobrze zorganizowana edukacja, służba zdrowia, komunikacja, dobrze rozplanowana infrastruktura. Wszystkie wymienione przeze mnie elementy mają wpływ na postrzeganie miasta, jako miejsca przyjaznego jego mieszkańcom. Aby jednak naprawdę takim było potrzeba czegoś więcej.

Miasto przyjazne obywatelom to miejsce, w którym wzajemnie widzimy swoje potrzeby, z empatią i szacunkiem odnosimy się do siebie, jesteśmy tolerancyjni, dostrzegamy i wspieramy osoby z niepełnosprawnościami lub mniejszości. Powiedziałabym, iż miasto przyjazne to „miasto dobrych relacji sąsiedzkich”. Być może czytelnikowi wyda się to dziwne, iż odnosząc się do strategii miasta nie koncentruję się na inwestycjach, a zwracam uwagę na relacje między gliwiczanami. Jestem jednak przekonana, iż od relacji wszystko się zaczyna.

Zbudujemy solidarne i wspierające środowisko mieszkańców, jeśli świadomie uczyć będziemy nasze dzieci empatii i szacunku. Reprezentuję oświatę – od 25 lat z moją przyjaciółką Elżbietą Więcław kierujemy FILOMATĄ. Wiem, że mamy w Gliwicach dobre przedszkola i szkoły. Warto wykorzystać potencjał gliwickich nauczycieli. Bardzo bym chciała, aby edukacja w duchu empatii, tolerancji, dobrej komunikacji i współpracy stała się jednym z priorytetów budowanej strategii.

W 2040 roku dzisiejsi pierwszoklasiści będą wkraczali w dorosłe życie. Jeśli wyposażymy ich w narzędzie do budowania dobrosąsiedzkich relacji, dużo łatwiej radzić sobie będziemy z wyzwaniami codzienności. A przede wszystkim stworzymy miejsce bezpieczne, w którym liczyć będziemy mogli na życzliwego urzędnika i uczynnego sąsiada.